نهال گیلاس-گیلاس تک دانه مشهد-گیلاس سیاه-گیلاس فرانسوی-نهالستان پارس

نهال گیلاس-گیلاس تک دانه مشهد-گیلاس سیاه-گیلاس فرانسوی-نهالستان پارس

گیلاس-گیلاس تک دانه مشهد-گیلاس سیاه-گیلاس فرانسوی-نهالستان پارس
گیلاس-گیلاس تک دانه مشهد-گیلاس سیاه-گیلاس فرانسوی-نهالستان پارس

گیلاس از تیره گلسرخیان و بومی مناطق جنوب شرقی اروپا و آسیای غربی است. گیلاس احتمالا از منطقه ای بین دریای سیاه و دریای خزر منشاء گرفته است. برخی از ارقام گیلاس خودناسازگار و دگر ناسازگار هستند و نیاز به ارقام گرده دهنده دارند. برای این منظور از از ارقام گرده دهنده به نسبت ۱ به ۹ و حتی نصف به نصف استفاده میشود.

 

گیلاس Prunus avium به خانواده Rosaceae تعلق دارد.

گیلاس و آلبالو از درختان میوه مناطق معتدل سرد بشمار می آیند. نیاز سرمایی جوانه های گیلاس در حدود ۵۰۰ تا ۱۲۰۰ ساعت است. گیلاس به سرما مقاوم است و دمای ۲۵- درجه سانتی گراد را تحمل میکند

گیلاس نیز مانند درخت هلو و گوجه دارای شاخه های کاذب میباشد که هنگام هرس باید حذف شوند. زیرا شاخه های کاذب یا شیفون فقط حاوی جوانه های زایشی بوده و در نوک شاخه جوانه رویشی دارند.

مسئله ای که در مورد درختان گیلاس باید توجه کرد این است که درختان گیلاس از نظر پذیرش گرده توسط مادگی گلها دارای حالت های خودناسازگاری (گرده یک درخت گلهای همان درخت را نمی تواند بارور کند) و دگرناسازگاری (گرده یک درخت ، گلهای سایر درختان را نمی تواند بارور کند) هستند. به همین دلیل علاوه بر کاشتن انواع مختلف گیلاس در یک باغ بهتر است که از یک درخت گرده دهنده همانند آلبالو در باغات میوه استفاده شود. گرده های درختان آلبالو به خوبی گلهای درختان گیلاس را گرده افشانی و بارور می کنند. بدین منظور می بایست حداقل به ازا هر ۹ درخت گیلاس ، یک درخت آلبالو در باغ کاشته شود و یا اینکه از انواع مختلف گیلاس در یک باغ و در کنار هم استفاده کرد. در مقایسه با سایر درختان میوه هسته دار (همانند آلبالو آلو زردآلو ) محصول درختان گیلاس زودتر به مرحله برداشت می رسد و در ۵-۳ سالگی محصول خوبی تولید می کنند. عمر اقتصادی یک درخت گیلاس در نمونه های مختلف این درخت متغیر و مختلف است اما به شکل میانگین ۳۰-۲۰ سال ذکر شده است. درخت گیلاس در انگلیسی با نامهایی همچون Wild cherry گیلاس وحشی Sweet cherry گیلاس شیرین Bird cherry گیلاس پرنده و Gean خوانده می شود.

گیلاس سیاه Prunus serotina

این نوع از درختان میوه هایی شبیه گیلاس اما به شکل خوشه ای تولید می کنند زیرا گلهای آنها به شکل خوشه ای شکل می‌گیرد و در هر خوشه بیش از ۱۰ گل تشکیل می شود. این درختان  نیز با نام Wild cherry  گیلاس وحشی Wild black cherry گیلاس وحشی سیاه Black cherry گیلاس سیاه و یا Mountain black cherry گیلاس سیاه کوهی شناخته می شوند. دلیل اینکه چرا به آن گیلاس سیاه می گویند رنگ میوه هایش نیست بلکه پوست تنه این گیاه رنگی تیره دارد که انرا می تواند از درختان اطرافش متمایز کند.عمر این درختان از گیلاسهای معمولی بیشتر است و حتی تا ۲۵۰ سال نیز گزارش شده است.

گیلاس ترش چینی ( آلبالو چینی)

درختی  با نام علمی Cerasus pseudocerasus است که در مقایسه با گیلاس معمولی گلهایش پرچمهای بلندی دارند و معمولا در شرق دور و در کشورهایی همانند چین و ژاپن کشت می شوند.

نیازهای محیطی (اکولوژی) گیلاس
آبیاری: درخت گیلاس

گیلاسها به مناطقی که دارای بارندگی زمستانی است نیاز دارند .اما وجود باران در تابستان و بخصوص در زمان برداشت محصول به ضرر این گیاه است زیرا میوه برخی از ارقام گیلاس بخصوص آنهایی که گوشتی نرم دارند در برابر مشکل ترکیدگی ناشی از باران Rain ceacking بسیار حساس هستند . از طرفی خشکی خاک در تابستان منجر به عدم محصول دهی مناسب این درختان می شود بنابراین درختان جوان را می بایست زمانی که سطح خاک خشک شد آبیاری کرد که در طی فصل تابستان می تواند حدود ۳-۲ مرتبه آبیاری در طی هفته لازم باشد ، اما درختان بالغ بزرگ را می تواند یک بار در هفته آبیاری کرد.

عمق آبیاری باید در حدی باشد که حداقل یک متر از خاک را به شکل عمودی به خوبی مرطوب کند. همچنین محدوده آبیاری بهتر است که حتما در سایه انداز درخت باشد و اگر تنه درخت را مرکز یک دایره در نظر بگیریم ، دایره ای به قطر ۶۰ سانتیمتر (شعاع ۳۰ سانتیمتر) حتما باید به خوبی آبیاری شود.

نور: مورد نیاز درخت گیلاس

وجود نور مستقیم آفتاب حداقل به مدت ۸-۶ ساعت برای درختان گیلاس ضروری است. مکانهایی که از نور کمی برخوردار هستند یا میوه تولید نمی کنند و یا میوه های کمی که تولید میکنند ترش مزه است. در واقع وجود نور مستقیم آفتاب در شیرین شدن میوه های درختان گیلاس نقش دارد.

دما:

گیلاس در مناطقی که تابستانهای خشک و خنک دارند خوب به عمل می آید. تابستانهای داغ و گرم برای این گیاه مناسب نیست. زیرا چنین شرایطی موجب می شود که میوه هایی با دو هسته به هم چسبیده و یا میوه های دو قلو شکل گیرد که اگرچه از نظر شکل جالب هستند اما از نظر اقتصادی موجب کاهش کیفیت محصول می شوند. تحمل سرمای درختان گیلاس در برابر سرمای زمستان حدود ۲۵-درجه سانتیگراد است و برای اینکه نیاز سرمایی این گیاه برطرف شود و بتواند به فعالیت گلدهی خود ادامه دهد می بایست در حدود ۱۲۰۰-۵۰۰ ساعت را در طی زمستان حتما در دمای زیر ۷ درجه بگذارند. به همین دلیل کاشت این گیاه در مناطق گرمسیری و نیمه گرمسیری یا امکان پذیر نیست و یا نتیجه خوبی در میوه دهی نخواهد داشت. زیرا در چنین مکانهایی نیاز سرمایی این درختان برطرف نمی شود.

خاک:مورد نیاز درخت گیلاس

درخت گیلاس به دلیل داشتن ریشه های کم عمق و سطحی نیاز به خاک با زهکشی و بافت خوب تا عمق ۱/۵ متری است .بهترین نوع خاک برای گیلاس، خاکهای لومی شنی است و می توان گفت این خاک تقریبا نوعی خاک معمولی  است که حاوی شن می‌باشد و به همین دلیل زهکش خوبی نیز دارد. زهکش خوب خاک برای درختان گیلاس مهم است زیرا این درختان خاکهای مرطوب را تحمل نکرده و ریشه هایشان خواهد پوسید. همچنین خاکهای اسیدی برای این درختان مناسب نیستند و بهتر است خاک محل کاشت کمی قلیایی باشد . البته زیاده روی در افزایش اسیدیته خاک و قلیایی کردن بیش از اندازه آن نیز اثر منفی در رشد این گیاهان دارد. در باغات گیلاس اگر درختان گیلاس بر روی پایه های بذری قرار داشته باشند (یعنی با عمل پیوند تکثیر شده باشند اما پایه با کاشت بذر و رشد گیاه از بذر حاصل شده باشد) فاصله درختان را به دلیل قوی بودن پایه حدود ۸-۷ متر باید در نظر گرفت. اما بر روی سایر پایه ها بخصوص انواع کوتاه قامت می توان این فاصله را کمتر و در حدود ۵-۴ متر در نظر گرفت.

کود دهی درخت گیلاس

چگونه بفهمیم درخت گیلاس کود نیاز دارد؟

برخی از پرورش دهندگان به میزان رشد سالانه شاخه های گیلاس توجه می‌کنند. بدینصورت که گفته می شود شاخه های گیلاس در طی سال می‌بایست به اندازه ۳۷-۲۵ سانت رشد کنند و درختی که شاخه هایش تا این حد رشد نمی کند و رشد سالانه شاخه های آن کمتر از ۲۰ سانت است حتما باید از کود استفاده شود تا رشد آن تحریک گردد. از طرفی تغییرات موجود در وضیعت سلامتی برگها نیز نشانه خوبی برای تشخیص مصرف کود است. یعنی اگر برگها در طی تابستان رنگ پریده و سبز کم رنگ به زرد بودند و یا از سالی به سال دیگر اندازه آنها کوچکتر می شود و یا قبل از رسیدن پاییز می ریزند و خزان زودرس دارند می بایست حتما از کود استفاده و درخت را تقویت کرد. اما اگر این علائم وجود ندارد و در ضمن درخت رشدی مناسب و گلدهی و میوه دهی خوبی دارد ، استفاده از کود موجب رشد رویشی بیش از اندازه و کاهش گلدهی می شود.
برخی از پرورش دهندگان کود با فرمول ۱۰-۱۰-۱۰ و یا ۲۰-۲۰-۲۰ را برای این درختان مناسب می دانند و برخی نیز اظهار می کنند که درختان گیلاس نسبت به پتاسیم و فسفر حساس نیستند و استفاده از کودهایی که حاوی این عناصر می‌باشد بهتر است زمانی انجام شود که آزمایشات تست خاک کمبود این دو عنصر در خاک را نشان دهد و یا اینکه نشانه های کمبود را بر روی درخت ببینیم . مثلا درخت گیلاسی که از نظر رویشی مشکلی ندارد اما گل کم تولید میکند و یا میزان تبدیل شدن گلها به میوه کم است ، نیاز به فسفر و پتاسیم در خاک دارند . چنین پرورش دهندگانی که این اعتقاد را دارند (وجود نیتروژن را در مقایسه با فسفر و پتاسیم مهمتر می دانند) به طور کل از فرمولهایی همانند ۸-۴-۱۶ استفاده می کنند که میزان نیتروژن آن بیش از فسفر و پتاسیم است.

 

روش کاشت درخت گیلاس

درخت گیلاس از طریق کاشت بذر (که معمولا از بذر آلبالو تلخ برای کاشت استفاده میشود) از اواسط آبان تا اواسط دی ماه انجام میشود.گیاه بدست آمده با گیاه مادری خود تفاوت دارد. به همین دلیل روی گیاهان بدست آمده که به اصطلاح نرک گویند پیوند زده میشود. همچنین در مورد پایه های مورد استفاده برای درختان گیلاس باید بدانیم که با توجه به شرایط آب و هوایی و همچنین شرایط خاک از پایه های مختلف گیلاس می توان استفاده کرد. مثلا در خاکهایی که شنی و سبک هستند بهتر است که از پایه های بذری گیلاس استفاده کرد یعنی پیوندکها بر روی پایه ای که از قبل و از کاشت و رویش بذر گیلاس معمولی رویش کرده است قرار گرفته و پیوند می خوردند. اما در خاکهایی که آهکی و خشک و همچنین شنی هستند پایه درخت آلبالو تلخه (یا آلبالوی محلب ) که ارتفاع کوتاه تری نسبت به پایه های بذری گیلاس دارد استفاده می شود. در خاکهایی که مرطوب هستند و بافت سنگین و زهکش بدی دارند نیز می توان از درختان آلبالوی معمولی جهت پایه در باغات گیلاس استفاده کرد. از شیو های مختلفی برای پیوند زنی میتوان استفاده کرد که برخی از آنان را در زیر مشاهده می‌کنید. توجه کنید که در زمان کاشت درخت گیلاس پیوندی بهتر اس که مکان پیوند در حدود حداقل ۵ سانتیمتر بالاتر از سطح خاک قرار گیرد.

روش کاشت بذر

از بذر آلبالو تلخ برای کاشت استفاده کنید.

از اوایل آبان میتوان اقدام به کشت بذر کرد. گلدان حاوی بذر این گیاهان را در فضای باز نگهداری کنید تا سرمای زمستانی به جوانه زنی آن در بهار کمک کند. ۸-۶ هفته کافی است تا نیاز سرمایی دانه این گیاه  برطرف شود . همچنین این نیاز سرمایی را به شکل مصنوعی در یخچال نیز می توان برطرف کرد. به نحوی که بذرها را در میان شن یا پیت موس با کمی رطوبت داخل کیسه پلاستیک که چند منفذ ریز دارد قرار می دهیم در یخچال با دمای ۵-۱ درجه می گذاریم در طی این مدت شن یا پیت موس کمی رطوبت باید داشته باشد اما این به معنی خیس بودن آن نیست. بعد از طی شدن این مدت نوبت کاشت بذرها است که از مخلوط خاک برگ +شن می توان برای کاشت بذها استفاده کرد و عمق کاشت نیز حدود ۱٫۵ سانتیمتر است. گلدان حاوی بذرها را در مکانی آفتابی قرار دهید و مراقب عدم خشک شدن سطح خاک باشید . در طی چند هفته می توان شاهد رشد و جوانه زنی بذرها بود.
گرفتن قلمه راه دیگر تکثیر این گیاه است. از قلمه نیمه چوبی و چوبی گیاه می توان استفاده کرد. قلمه نیمه چوبی از ساقه هایی تهیه می شوند که سبز نیستند و کمی بالغ شده اند اما اگر انها را بیش از اندازه خم کنیم می شکنند. از اواسط تابستان به بعد این قلمه ها را می توان تهیه کرد. قلمه های چوبی انتعطاف ندارند و با کمی خم کردند می شکنند و فصل زمستان یکی از مناسب ترین زمانها برای تهیه این قلمه ها است. مهم این است که قلمه ها را از ساقه های یکساله گیاه تهیه کنیم . ساقه های مسن تر ریشه دهی خوبی ندارند. قلمه ها را می توان به طول ۲۰-۱۵ و حداکثر ۲۵ سانتیمتر تهیه کرد و در مورد قلمه های نیمه چوبی برگها را از قسمت موجود در پایین قلمه باید حذف کرذد. همچنین ایجاد زخم در قسمت پایین قلمه نیز می تواند به ریشه زایی کمک کند بدین صورت که پوست قلمه را در قسمت پایین قلمه کمی از آن و با کمک یک چاقوی تیز جدا می کنیم. استفاده از پودرهای ریشه زایی منجر به افزایش احتمال ریشه زایی قلمه ها می شود. قلمه ها را می توان در مخلوطی از پرلایت +پیت موس یا خاک برگ+شن یا پیت موس+شن کاشت و حداقل نیمی از ارتفاع قلمه ها در محیط کاشت قرار میگیرد. گلدان را در مکانی روشن اما به دور از نور آفتاب قرار دهید. برای قلمه های نیمه چوبی دمای ۱۸-۱۵ درجه و برای قلمه های چوبی دمای ۲۵-۲۱ درجه مناسب است .نباید اجازه داد که سطح خاک خشک شود و افزایش رطوبت نسبی هوا با انجام عمل غبارپاشی و یا کشیدن پلاستیک بر روی قلمه ها بخصوص قلمه های نیمه چوبی به ریشه زایی کمک می کند

Article By :
نهالستان پارس،عرضه نهال پیوندی اصلاح شده،آدرس نهالستان پارس،خراسان رضوی،مشهد مقدس کلیه تولیدات نهالستان پارس به تمام نقاط کشور در سریعترین زمان ممکن قابل ارسال است کلیه اقدامات در نهالستان پارس توسط افراد مجرب با سابقه طولانی در این زمینه انجام میگیرد،نهالستان پارس از باسابقه ترین نهالستان در محیط اینترنت میباشد

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *